Vận tải Việt Nam tháng 4/2025 bứt phá nhờ nhu cầu nội địa

Nhu cầu nội địa thúc đẩy vận tải hành khách bùng nổ

Ngành vận tải Việt Nam trong tháng 4/2025 ghi nhận bước tăng trưởng ấn tượng, đặc biệt trong lĩnh vực vận tải hành khách, nhờ vào kỳ nghỉ lễ 30/4 – 1/5 kéo dài và sự phục hồi mạnh mẽ của nhu cầu đi lại nội địa.

Theo số liệu từ Cục Thống kê, Bộ Tài chính, vận tải hành khách đạt 486,4 triệu lượt khách, tăng 5,9% so với tháng trước và 29,5% so với cùng kỳ năm 2024. Luân chuyển hành khách đạt 25,2 tỷ lượt khách.km, tăng 5,2%. Tính chung 4 tháng đầu năm 2025, vận tải hành khách đạt 1.880,7 triệu lượt, tăng 19,2% so với cùng kỳ năm trước, trong khi luân chuyển đạt 101,1 tỷ lượt khách.km, tăng 13,0%.

Đáng chú ý, vận tải nội địa chiếm ưu thế với 1.874,1 triệu lượt khách, tăng 19,2% và luân chuyển đạt 79,9 tỷ lượt khách.km, tăng 14,3%. Vận tải quốc tế ghi nhận 6,6 triệu lượt khách, tăng 8,4%, với luân chuyển 21,2 tỷ lượt khách.km, tăng 8,2%.

Đường bộ tiếp tục là phương thức vận tải chủ đạo, chiếm 89,6% tổng lượt khách trong 4 tháng đầu năm, với 1.685,2 triệu lượt khách, tăng 18,7%. Riêng tháng 4/2025, đường bộ phục vụ 28,4 triệu lượt hành khách. 

Các tuyến cao tốc do Tổng công ty Đầu tư và Phát triển đường cao tốc Việt Nam (VEC) quản lý, như Nội Bài – Lào Cai hay TP.HCM – Long Thành – Dầu Giây, ghi nhận hơn 1,52 triệu lượt phương tiện trong dịp lễ, tăng 7,3% so với năm 2024. 

Việc khánh thành 4 đoạn cao tốc mới thuộc dự án Bắc – Nam phía Đông, đã góp phần nâng cao năng lực giao thông, đáp ứng nhu cầu di chuyển tăng cao.

Hàng không cũng không kém cạnh, với 19 triệu hành khách trong 4 tháng, tăng 9,7%, đóng góp 32,2 tỷ lượt khách.km, chiếm hơn 31% tổng luân chuyển ngành. Riêng ngày 30/4/2025, sản lượng vận chuyển đạt 244,96 nghìn khách, tăng 24,53%, với vận chuyển quốc tế tăng 26,47% và nội địa tăng 22,14%.

Đường sắt, dù chỉ chiếm 0,8% tổng sản lượng, lại ghi nhận mức tăng trưởng vượt bậc với 15,4 triệu lượt khách trong 4 tháng, tăng 154% so với cùng kỳ, nhờ cải tiến dịch vụ và tăng chuyến trong dịp lễ. Đường thủy nội địa cũng tăng trưởng mạnh với 156,5 triệu lượt khách trong tháng 4, tăng 21%, nhưng vận tải đường biển giảm 19%, đạt 4,6 triệu lượt, do thời tiết bất lợi.

Vận tải hàng hóa tháng 4 tăng mạnh, logistics đối mặt áp lực chi phí

Vận tải hàng hóa trong tháng 4/2025 duy trì đà tăng trưởng ổn định, phản ánh sự phục hồi của chuỗi cung ứng và nhu cầu logistics. Khối lượng hàng hóa vận chuyển đạt 241,2 triệu tấn, tăng 2,9% so với tháng trước và 16,4% so với cùng kỳ năm 2024. Luân chuyển hàng hóa đạt 48,1 tỷ tấn.km, tăng 1% so với tháng 3 và 14,4% so với năm trước. Tính chung 4 tháng, vận tải hàng hóa đạt 949,1 triệu tấn, tăng 14,7%, với luân chuyển 188,9 tỷ tấn.km, tăng 11,5%.

Đường bộ tiếp tục đóng vai trò chủ đạo, chiếm gần 75% tổng khối lượng vận chuyển. Tuy nhiên, đường biển dẫn đầu về luân chuyển, chiếm hơn 54% tổng sản lượng tính theo km, khẳng định vai trò quan trọng trong xuất nhập khẩu. Đường thủy nội địa cũng ghi nhận 196 triệu tấn hàng hóa trong 4 tháng, tăng 12,1%, với luân chuyển 39,2 tỷ tấn.km, tăng 7%. Ngược lại, vận tải hàng không giảm nhẹ với luân chuyển, đạt 3,3 tỷ tấn.km, giảm 3,1% so với cùng kỳ.

Tuy nhiên, ngành logistics Việt Nam đang đối mặt với áp lực lớn từ chi phí và biến động thị trường quốc tế. Theo Ngân hàng Thế giới, chi phí logistics tại Việt Nam chiếm khoảng 16,8% GDP, cao hơn nhiều so với mức 12% của Thái Lan, làm giảm khả năng cạnh tranh của hàng hóa Việt Nam. 

Khảo sát từ Hiệp hội Doanh nghiệp dịch vụ logistics Việt Nam (VLA) và EuroCham cho thấy 70% doanh nghiệp châu Âu tại Việt Nam lo ngại về biến động thị trường, đặc biệt do chính sách thuế mới từ Hoa Kỳ. 

Dù chỉ 47% doanh nghiệp có quan hệ trực tiếp với Mỹ, 25% khác chịu ảnh hưởng gián tiếp từ chuỗi cung ứng. Có 69% doanh nghiệp báo cáo đơn hàng từ Mỹ giảm, 61% bị hủy hoặc hoãn hợp đồng và 46% đối mặt chi phí logistics tăng cao, khiến lợi nhuận ròng giảm phổ biến ở mức 20%.

Tăng cường công nghệ và đa dạng thị trường để duy trì đà tăng trưởng

Ngành vận tải và logistics Việt Nam đang đứng trước cơ hội và thách thức lớn. Sự bùng nổ nhu cầu nội địa, đặc biệt trong dịp lễ, cùng với các dự án hạ tầng giao thông mới, đã tạo động lực mạnh mẽ cho tăng trưởng. Tuy nhiên, áp lực từ chi phí logistics cao và biến động thị trường quốc tế, đặc biệt từ Hoa Kỳ, đòi hỏi các giải pháp dài hạn. 

Theo Tài Chính 247, xu hướng thị trường trong năm 2025 có thể sẽ phụ thuộc vào khả năng tối ưu hóa chi phí và mở rộng thị trường xuất khẩu. Các doanh nghiệp cần đầu tư vào công nghệ, như nền tảng dịch vụ chung để kết nối khách hàng và tự động hóa vận hành, đồng thời đa dạng hóa thị trường để giảm phụ thuộc vào Mỹ. 

Dự báo, nếu các giải pháp công nghệ và hợp tác quốc tế được triển khai hiệu quả, ngành logistics Việt Nam có thể duy trì tăng trưởng ổn định, đặc biệt trong bối cảnh hạ tầng giao thông ngày càng hoàn thiện. Tuy nhiên, doanh nghiệp cần chuẩn bị cho kịch bản đơn hàng tiếp tục giảm từ các thị trường lớn, bằng cách đẩy mạnh thị trường nội địa và khám phá các thị trường mới như châu Phi hay Nam Á.