Hàn Quốc, Nhật Bản ‘chùn bước’ trước cam kết đầu tư hàng trăm tỷ USD với Mỹ

(VNF) – Tổng thống Mỹ Donald Trump đang phải đối mặt với những rào cản mới trong nỗ lực đảm bảo các cam kết đầu tư khổng lồ từ các đồng minh châu Á, sau khi Hàn Quốc cho rằng các điều khoản do Washington đưa ra là “không thực tế” và một ứng cử viên hàng đầu cho vị trí lãnh đạo đảng cầm quyền Nhật Bản ám chỉ khả năng xem xét lại thỏa thuận.

“Chúng tôi không thể trả 350 tỷ USD tiền mặt”, Cố vấn An ninh Quốc gia Hàn Quốc Wi Sung-lac tuyên bố trong cuộc phỏng vấn với kênh Channel A News tối 27/9, đề cập đến cam kết đầu tư mà Seoul đã thống nhất với Washington.

Ông nhấn mạnh: “Về mặt khách quan và thực tế, đây không phải là mức chúng tôi có thể đáp ứng. Lập trường của chúng tôi không phải là một chiến thuật đàm phán”.

Tổng thống Mỹ Donald Trump đang phải đối mặt với những rào cản mới trong nỗ lực đảm bảo các cam kết đầu tư khổng lồ từ các đồng minh châu Á.

Bình luận này được đưa ra sau khi Tổng thống Trump khẳng định rằng các cam kết đầu tư của Hàn Quốc và Nhật Bản sẽ được thực hiện “ngay lập tức”.

Trước đó, vào tháng 7, Seoul và Washington đã đạt thỏa thuận về gói đầu tư 350 tỷ USD, nằm trong khuôn khổ một thỏa thuận thương mại rộng hơn nhằm giảm thuế quan của Mỹ từ 25% xuống còn 15%.

Tuy nhiên, hai bên vẫn bất đồng về cách thức triển khai. Một cam kết tương tự từ phía Nhật Bản, trị giá 550 tỷ USD, cũng chưa rõ ràng về cơ chế thực hiện, khiến các quan chức Seoul thêm phần lo ngại.

Thủ tướng Hàn Quốc Kim Min-seok tuần trước cảnh báo rằng, nếu không có thỏa thuận hoán đổi tiền tệ với Mỹ, khoản đầu tư 350 tỷ USD này có thể giáng một đòn mạnh vào nền kinh tế quốc gia.

Con số này tương đương hơn 80% dự trữ ngoại hối của Hàn Quốc. Seoul cũng cho biết các dự án đầu tư tại Mỹ sẽ tiếp tục bị đình trệ cho đến khi các vấn đề về thị thực được giải quyết.

Trong khi đó, Nhật Bản cũng bắt đầu bày tỏ sự thận trọng với quỹ đầu tư trị giá 550 tỷ USD. Trong tuyên bố đưa ra ngày 28/9, bà Sanae Takaichi – ứng cử viên hàng đầu cho vị trí lãnh đạo đảng cầm quyền – khẳng định Tokyo có thể cân nhắc việc đàm phán lại thỏa thuận thương mại nếu các điều khoản không mang lại lợi ích cho Nhật Bản.

“Chúng tôi phải giữ vững lập trường nếu bất kỳ điều gì bất công, không phù hợp với lợi ích quốc gia, xuất hiện trong quá trình thực thi thỏa thuận. Điều đó bao gồm cả khả năng phải đàm phán lại”, bà Takaichi nói.

Một nguồn tin cho biết Bộ trưởng Thương mại Mỹ Howard Lutnick đã nói với các quan chức Hàn Quốc rằng Washington ưu tiên hình thức đầu tư bằng tiền mặt thay vì vốn vay.

Trong bối cảnh đó, ông Wi cho hay chính phủ Hàn Quốc đang tìm kiếm các giải pháp thay thế và hy vọng đạt được tiến triển khi lãnh đạo hai nước gặp nhau tại Hội nghị thượng đỉnh APEC ở Gyeongju vào tháng tới.

Cũng trong cuối tuần, Bộ trưởng Tài chính Hàn Quốc Koo Yun-cheol thông tin rằng ông đã kết thúc vòng đàm phán với Mỹ về vấn đề ngoại hối và sẽ sớm công bố chi tiết.

Một quan chức Phủ Tổng thống Hàn Quốc sau đó làm rõ rằng phát biểu này liên quan đến báo cáo sắp công bố của Bộ Tài chính Mỹ về chính sách tiền tệ của các đối tác thương mại lớn.

Tại Nhật Bản, một biên bản ghi nhớ ký hồi đầu tháng này giữa Tokyo và Washington nêu rõ: sau khi Tổng thống Trump lựa chọn các dự án đầu tư, phía Nhật Bản sẽ có 45 ngày làm việc để chuẩn bị nguồn vốn, phải bằng USD và được chuyển vào tài khoản do Mỹ chỉ định.

Tuy nhiên, Trưởng đoàn đàm phán thương mại Nhật Bản Ryosei Akazawa nhấn mạnh rằng JBIC và NEXI – hai tổ chức chính được giao nhiệm vụ huy động vốn – sẽ không cấp tài chính cho các dự án không mang lại lợi ích cho Nhật Bản.

Ông Akazawa cho rằng cơ chế đầu tư này sẽ không ảnh hưởng đáng kể đến tài chính công của Nhật Bản, bởi nó sẽ tuân thủ luật hiện hành vốn ràng buộc hoạt động của JBIC và NEXI.

Trước đó, ông cũng từng nhận định chỉ khoảng 1–2% trong tổng số 550 tỷ USD sẽ là vốn đầu tư thực tế, phần còn lại chủ yếu dưới dạng cho vay và bảo lãnh vay.

Đảng Dân chủ Tự do (LDP) dự kiến sẽ bầu lãnh đạo mới vào ngày 4/10 tới. 2 ứng viên sáng giá nhất là bà Takaichi và Bộ trưởng Nông nghiệp Shinjiro Koizumi. Người chiến thắng nhiều khả năng sẽ trở thành thủ tướng tiếp theo của Nhật Bản, đồng thời phải tiếp tục đối mặt với những căng thẳng trong việc thực thi thỏa thuận thương mại với Mỹ.