Xuất nhập khẩu Việt Nam quý I/2025 đạt 202,52 tỷ USD, xuất siêu giảm mạnh

Xuất nhập khẩu tăng trưởng ấn tượng

Việt Nam khởi đầu năm 2025 với bức tranh thương mại sôi động, khi tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt 202,52 tỷ USD trong quý I, tăng 13,7% so với cùng kỳ năm 2024, tương ứng tăng thêm 24,39 tỷ USD. Theo số liệu từ Cục Hải quan công bố ngày 16/4, riêng tháng 3/2025, kim ngạch đạt 75,39 tỷ USD, tăng 18,2% so với tháng trước, tương đương 11,62 tỷ USD. Sự phục hồi mạnh mẽ này đến từ cả hai chiều xuất khẩu và nhập khẩu, phản ánh sức hút của Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu.

Xuất khẩu tháng 3 đạt 38,51 tỷ USD, tăng 23,8%, trong khi nhập khẩu đạt 36,88 tỷ USD, tăng 12,9%. Tính chung cả quý, xuất khẩu ghi nhận 102,84 tỷ USD, tăng 10,6%, còn nhập khẩu đạt 99,68 tỷ USD, tăng 17%. Động lực tăng trưởng xuất khẩu đến từ nhu cầu mạnh mẽ tại các thị trường lớn như Hoa Kỳ, EU và Trung Quốc, trong khi nhập khẩu tăng cao phản ánh nhu cầu nguyên liệu phục vụ sản xuất nội địa. Các ngành chủ lực như điện tử, dệt may và nông sản tiếp tục dẫn dắt, được hỗ trợ bởi các hiệp định thương mại tự do.

Doanh nghiệp trong nước và khối FDI đều ghi dấu ấn. Khối FDI đạt kim ngạch 136,34 tỷ USD, tăng 12,3%, với xuất khẩu 73,44 tỷ USD và nhập khẩu 62,9 tỷ USD. Doanh nghiệp trong nước đạt 66,18 tỷ USD, tăng 16,7%, với xuất khẩu 29,4 tỷ USD và nhập khẩu 36,78 tỷ USD. Sự tăng trưởng đồng đều của hai khối cho thấy Việt Nam đang tận dụng tốt cơ hội từ các hiệp định thương mại và chính sách mở cửa kinh tế.

Xuất nhập khẩu đối mặt thách thức cân bằng

Dù kim ngạch tăng trưởng mạnh, thặng dư thương mại quý I/2025 chỉ đạt 3,15 tỷ USD, giảm 59,4% so với mức 7,77 tỷ USD cùng kỳ năm trước. Nguyên nhân chủ yếu là nhập khẩu tăng nhanh hơn xuất khẩu, đặc biệt ở các mặt hàng nguyên liệu cho ngành công nghiệp chế biến và điện tử. Tháng 3 ghi nhận thặng dư 1,63 tỷ USD, nhưng con số này chưa đủ bù đắp xu hướng nhập khẩu gia tăng.

Về thị trường xuất khẩu, Hoa Kỳ dẫn đầu với 31,4 tỷ USD, tăng 22%, theo sau là EU với 13,71 tỷ USD, tăng 12,9%, và Trung Quốc với 13,17 tỷ USD, tăng 1,2%. Đáng chú ý, xuất khẩu sang Achentina tăng vọt, đạt 261 triệu USD, gấp gần 5 lần cùng kỳ, chủ yếu nhờ điện thoại và linh kiện. Ở chiều nhập khẩu, Trung Quốc chiếm 38% tổng kim ngạch với 38,08 tỷ USD, tăng 24,7%, tiếp theo là Hàn Quốc và ASEAN. Các thị trường như Đài Loan, Hoa Kỳ và Achentina cũng ghi nhận tăng trưởng nhập khẩu mạnh, cho thấy Việt Nam đang đa dạng hóa nguồn cung.

Sự chênh lệch giữa tốc độ tăng nhập khẩu và xuất khẩu đặt ra thách thức trong việc duy trì cán cân thương mại bền vững. Nhu cầu nhập khẩu nguyên liệu lớn, đặc biệt từ Trung Quốc, phản ánh sự phụ thuộc nhất định vào một số thị trường. Điều này đòi hỏi Việt Nam phải linh hoạt điều chỉnh chiến lược để giảm rủi ro và tối ưu hóa lợi thế từ các hiệp định thương mại.

Triển vọng xuất nhập khẩu năm 2025

Với khởi đầu ấn tượng, Việt Nam đặt mục tiêu đạt kim ngạch xuất nhập khẩu 800 tỷ USD trong năm 2025. Sự tăng trưởng mạnh tại các thị trường lớn như Hoa Kỳ và EU, cùng với sự bứt phá tại các thị trường mới như Achentina, cho thấy tiềm năng lớn của hàng hóa Việt Nam. Các mặt hàng chủ lực tiếp tục được hưởng lợi từ các hiệp định thương mại tự do, trong khi chính sách mở cửa kinh tế tạo điều kiện cho doanh nghiệp trong nước và FDI phát triển.

Tuy nhiên, thặng dư thương mại giảm mạnh là tín hiệu cần lưu ý. Nhập khẩu tăng nhanh có thể hỗ trợ sản xuất nội địa, nhưng cũng tiềm ẩn nguy cơ mất cân đối nếu không được kiểm soát. Ngoài ra, bất ổn thương mại toàn cầu, như căng thẳng thuế quan giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc, có thể ảnh hưởng đến chuỗi cung ứng và giá cả hàng hóa. Việt Nam cần đầu tư mạnh vào hạ tầng logistics, nâng cao chất lượng sản phẩm và mở rộng thị trường xuất khẩu mới để duy trì đà tăng trưởng.

Việc đa dạng hóa nguồn cung nhập khẩu cũng là yếu tố then chốt. Tăng cường hợp tác với các thị trường như Hàn Quốc, ASEAN và Đài Loan sẽ giúp giảm phụ thuộc vào một số đối tác lớn. Đồng thời, tận dụng các hiệp định thương mại tự do để nâng cao giá trị gia tăng của hàng hóa xuất khẩu là hướng đi chiến lược. Các doanh nghiệp cần được hỗ trợ về chính sách và vốn để cải thiện năng lực cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

Quý I/2025, xuất nhập khẩu Việt Nam đã đặt nền tảng vững chắc cho mục tiêu 800 tỷ USD cả năm. Dù thặng dư thương mại giảm, sự tăng trưởng mạnh mẽ tại các thị trường trọng điểm và đóng góp của cả doanh nghiệp trong nước lẫn FDI cho thấy triển vọng tích cực. Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu và duy trì tăng trưởng bền vững, Việt Nam cần ứng phó linh hoạt với những thách thức từ bất ổn thương mại toàn cầu và tối ưu hóa chiến lược thương mại dài hạn.