Ngân hàng tư nhân được nâng room ngoại lên 49%, cơ hội tăng trưởng mạnh mẽ

HDBank, MBBank, VPBank hưởng lợi từ room ngoại mới

Nghị định số 69/2025/NĐ-CP được Chính phủ ban hành ngày 18/03/2025 đã chính thức nâng tỷ lệ sở hữu nước ngoài tối đa lên 49% cho các ngân hàng tham gia Phương án tái cơ cấu tổ chức tín dụng yếu kém. Quy định này có hiệu lực từ ngày 19/05/2025, thay thế mức giới hạn 30% hiện tại.

Theo VIS Rating, chính sách mới chỉ áp dụng cho ngân hàng thương mại cổ phần tư nhân. Trong bốn ngân hàng tham gia phương án tái cơ cấu gồm HDBank (HDB), MBBank (MBB), Vietcombank (VCB) và VPBank (VPB), chỉ có ba ngân hàng tư nhân được hưởng lợi từ room ngoại mới.

Vietcombank, với tư cách ngân hàng quốc doanh, vẫn duy trì tỷ lệ sở hữu nước ngoài tối đa 30%. Tuy nhiên, VCB có kế hoạch chào bán 6,5% vốn cổ phần trong giai đoạn 2025-2026 cho nhà đầu tư nước ngoài, bao gồm đối tác chiến lược Ngân hàng Mizuho từ Nhật Bản.

Việc nâng room ngoại từ 30% lên 49% tạo ra khoảng trống 19 điểm phần trăm cho ba ngân hàng tư nhân. Đây là cơ hội quan trọng để các tổ chức này tiếp cận nguồn vốn quốc tế với quy mô lớn hơn, đặc biệt trong bối cảnh nhu cầu bổ sung vốn ngày càng tăng.

Áp lực bổ sung vốn từ tăng trưởng tài sản cao

VIS Rating dự báo HDBank, MBBank và VPBank sẽ đối mặt với áp lực bổ sung vốn nghiêm trọng trong hai năm tới. Nguyên nhân chính đến từ tốc độ tăng trưởng tài sản dự kiến cao hơn trung bình ngành hoặc trên 25%.

Các chuyên gia của VIS Rating ước tính tỷ lệ an toàn vốn (CAR – Capital Adequacy Ratio) của ba ngân hàng này có thể giảm từ 150 đến 300 điểm cơ bản đến cuối năm 2026. Mức giảm này sẽ xảy ra nếu các ngân hàng không tăng vốn cổ phần mới hoặc phát hành trái phiếu tăng vốn cấp 2.

Trước đây, các ngân hàng chủ yếu dựa vào lợi nhuận giữ lại và phát hành trái phiếu tăng vốn cấp 2 để đáp ứng nhu cầu vốn. Tuy nhiên, với tốc độ tăng trưởng tài sản mạnh mẽ như dự báo, hai nguồn vốn truyền thống này có thể không đủ để duy trì tỷ lệ CAR ở mức an toàn.

Đặc biệt, các ngân hàng tham gia phương án tái cơ cấu sẽ nhận được nhiều quyền lợi từ Ngân hàng Nhà nước, bao gồm hạn mức tăng trưởng tín dụng cao hơn, tỷ lệ dự trữ bắt buộc thấp hơn và hỗ trợ thanh khoản. Những ưu đãi này sẽ thúc đẩy tăng trưởng tài sản mạnh mẽ, đồng thời tạo áp lực lớn lên nhu cầu vốn.

Thách thức tìm kiếm nhà đầu tư nước ngoài và triển vọng thị trường

Dù room ngoại được nâng lên 49%, quá trình tìm kiếm và đạt thỏa thuận với nhà đầu tư nước ngoài thường kéo dài nhiều năm. VPBank là ví dụ điển hình khi mất khoảng hai năm để bán 15% cổ phần cho Sumitomo Mitsui Banking Corporation (SMBC) vào năm 2023.

HDBank hiện đang trong quá trình tìm kiếm nhà đầu tư nước ngoài suốt năm năm qua nhưng chưa có kết quả cụ thể. Trong khi đó, MBBank chưa công bố kế hoạch tìm kiếm nhà đầu tư chiến lược nước ngoài, do đó VIS Rating dự báo ngân hàng này sẽ tiếp tục dựa vào lợi nhuận giữ lại và trái phiếu tăng vốn cấp 2.

Tuy nhiên, lợi ích từ đối tác chiến lược nước ngoài đã được chứng minh qua trường hợp VPBank. Với sự hỗ trợ từ SMBC, quy mô cho vay các doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) của VPBank đã tăng gấp ba lần lên 3.700 tỉ đồng trong năm 2024.

Mới đây, VPBank đã công bố thành công trong việc huy động khoản vay hợp vốn trị giá 1 tỉ USD vào ngày 05/05/2025. Giao dịch này được thu xếp bởi SMBC và một số ngân hàng nước ngoài khác để tài trợ cho hoạt động tài chính bền vững.

Theo Tài Chính 247, việc nâng room ngoại lên 49% sẽ tạo ra làn sóng cạnh tranh mới trong ngành ngân hàng. Các ngân hàng có thể tiếp cận nguồn vốn quốc tế sẽ có lợi thế cạnh tranh đáng kể về khả năng mở rộng hoạt động và cải thiện chất lượng dịch vụ.

Nếu VCB thành công trong việc chào bán 6,5% vốn cổ phần cho nhà đầu tư nước ngoài, VIS Rating ước tính tỷ lệ CAR của ngân hàng này sẽ tăng hơn 200 điểm cơ bản từ mức hiện tại. Đây là mức tăng đáng kể, giúp VCB củng cố vị thế dẫn đầu trong ngành.

Về dài hạn, sự tham gia của nhà đầu tư chiến lược nước ngoài sẽ mang lại nhiều lợi ích vượt trội. Bên cạnh việc bơm vốn mới, các đối tác nước ngoài còn hỗ trợ chiến lược tăng trưởng kinh doanh, nâng cao năng lực quản trị rủi ro và tăng khả năng tiếp cận nguồn vốn quốc tế.

Đặc biệt, trong bối cảnh hội nhập kinh tế sâu rộng, các ngân hàng có đối tác nước ngoài sẽ có lợi thế trong việc phục vụ doanh nghiệp FDI và thúc đẩy thương mại quốc tế. Kinh nghiệm của VPBank cho thấy quy mô cho vay FDI có thể tăng trưởng mạnh mẽ khi có đối tác chiến lược phù hợp.

Nghị định 69/2025 mở ra cơ hội lớn cho ba ngân hàng tư nhân tham gia phương án tái cơ cấu trong việc huy động vốn nước ngoài. Tuy nhiên, thành công phụ thuộc vào khả năng thu hút và đàm phán với nhà đầu tư quốc tế. Những ngân hàng chủ động và có chiến lược rõ ràng sẽ nắm bắt được cơ hội tăng trưởng mạnh mẽ trong thời gian tới.